Achtergrond

 
LICHTENBERGER® INSTITUT FüR ANGEWANDTE STIMMPHYSIOLOGIE

Het Lichtenberger® Intitut für Angewandte Stimmphysiologie werd opgericht in 1982 in Duitsland door zangeres en zangpedagoge Gisela Rohmert en Prof. Dr. Ing. Walter Rohmert. Doelstelling van het Lichtenberger® Institut is het toepassingsgeoriënteerd omzetten van de nieuwste inzichten uit het wetenschappelijk onderzoek met betrekking tot zang en het instrumentale spel.

Uitgangspunt was het wetenschappelijk onderzoeksproject (1980) aan het Institut für Arbeitswissenschaft der Technische Hochschule Darmstadt. Het project stelde zich ten doel begrippen uit de zangpedagogiek ondubbelzinnig te definiëren, alsmede de basis te leggen voor een nieuwe theorie met betrekking tot het functioneren van de stem.

Eerst werd begonnen met een grondige studie van het lichaam. Met behulp van omvangrijke fysiologische en akoestische meetmethoden werden de processen, die tijdens het zingen plaatsvinden, geregisteerd. Eveneens werd de uitwerking van talrijke lichaamstechnieken op de stemklank onderzocht. In de loop der tijd is het inzicht in de stem- en muziekpedagogiek, rekening houdend met verworvenheden uit de synergie, uitgebreid. Dit inzicht leidde tot een nieuw begrip van klank. Deze samenhang maakt het mogelijk de volgende eigenschappen van een gezond strottenhoofd functie te beschouwen:


- vrijheid en gemak bij het zingen
- leeftijdsonafhankelijkheid
- grotere stemomvang



KITHARODIE

De kitharodie is een manier van zingen die in de Griekse oudheid beoefend werd. Deze manier van zingen is door Orpheus geïnitieerd (1500 v. Chr.). Het geheim van de rijkdom aan kracht en de werking van de Kitharoden berust op een muzische reflex. Deze reflex coördineert de stemklank, dichtkunst, het begeleidende spel op de kithara en de daarbij opgevoerde dans overkoepelend in één grote energiegestalte. De huidige zanger, toneelspeler, instrumentalist of danser definieert zijn kunstgenre als een discipline die een specifieke, hogere differentiatie vereist. Voor deze uitvoerenden gezamenlijk is er de discussie over lichamelijke, met name motorische conflicten, die altijd het kunstzinnige instinct blokkeren.

In de stempedagogische lessen volgens de Methode van het Lichtenberger
® Institut proberen we de energie van het kitharodische grondpatroon door gerichte stimulaties van de stem gestalte te geven. Specifiek op elkaar afgestemde werkvelden stimuleren en creëren grotere functie-eenheden zoals stem-gehoor, zangstem-spreekstem, mondarticulatie-handflexibiliteit, klankritme-ademritme, klankproportie-lichaamsproportie,
cognitieve uitdrukking- emotionele uitdrukking, lichaamsbeweging-energiebeweging.

Het zwaartepunt van de praktische muziekfysiologie ligt in een overkoepelende visie. Vocale en instrumentale muziekuitvoeringen worden in de pedagogiek en het toegepast wetenschappelijk onderzoek in zijn totaliteit bezien. Zo ervaart men bijvoorbeeld het fenomeen sensomotoriek, als een kernthema van alle 'muzen', een sterk aandeel van de sensorische regeling. Dit betekent dat de waarneming het uitvoeringsverloop regelt en niet een motorisch concept. Met betrekking tot de zintuigen die aan dit proces deel hebben, betekent dit, dat zij in hun eenheid als een zeer complex systeem van wederzijdse doordringing beschouwd worden. In de praktijk kunnen opgeleide zangers en instrumentalisten sensorische brillance waarnemen en de daaruit resulterende motorische efficiëntie bereiken.

Het centrale muziekpedagogische aspect van de stempedagogiek volgens het Lichtenberger model is de waarneming, analyse en ontwikkeling van de dieptestruktuur van de menselijke stemklank. Diens struktuurparameters, waaronder drie zangerformanten, betreffen het individu en laten zich eveneens op instrumenten overdragen. In de loop van kunstzinnige ontwikkeling laat ieder van deze parameters een specifieke vorm (uitdrukking/ontwikkeling) van energie zien. Het pedagogische doel is het organisch bijeenbrengen van deze deelenergieën in een klankgestalte, die alle tot de zanger, spreker en/of instrumentalist behorende functies zal sturen en leiden.